TJA, 10 yıldır erkek egemenliğe, baskı ve şiddet politikalarına karşı mücadelesini sürdürüyor. TJA aktivisti Suzan İşbilen, kadınların en büyük özsavunmasının özgün örgütlenme olduğunu belirterek, ‘Hedefimiz tüm kadınlara ulaşmak’ dedi
Kürt kadınlar, inkâr, baskı ve yasaklara karşı direnişini örgütlü mücadeleyle büyüterek özgürlük arayışından ve eşitlik mücadelesinden vazgeçmiyor.1919’da Kürt Kadınları Teâli Cemiyeti ile başlayan, 1970’lerde Devrimci Demokrat Kadınlar Derneği (DDKAD) ve 1987’de Yekitiye Jinen Welatparezên Kurdistan (YJWK), 1991’de Yurtsever Kadınlar Derneği ile sürdürülen mücadele, 90’lardaki baskı ve yasaklara rağmen 2000’li yıllarda özgün örgütlenmeyle adım adım 21. yüzyıla damgasını vurdu.
11 Mayıs 1994 tarihinde kurulan Halkın Demokrasi Partisi’nde (HADEP) örgütlenen kadınlar, 1990’ların ikinci yarısında birimleşti, 2003 yılında kurulan Demokratik Özgür Kadın Hareketi (DÖKH) çatısı altında özgün örgütlendi. İlerleyen yıllarda tüzel örgütlenmeye giden kadın hareketi, 2015 yılında Kongreya Jinên Azad’ın (KJA) kuruluşunu ilan etti.
15 Temmuz 2016’daki darbe girişiminin ardından ilan edilen Olağanüstü Hal (OHAL) döneminde yayımlanan Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile KJA kapatıldı. Ancak Kürt kadınlar, mücadelelerini sürdürerek Özgür Kadın Hareketi (Tevgera Jinên Azad-TJA) ile yola devam etti. 20 Kasım 2016’dan bu yana da bu çatı altında çalışmalar sürdürülüyor.
TJA’nın kampanyaları
TJA’nın devraldığı miras, özel savaş politikaları başta olmak üzere kadın kırımı, ırkçılık ve asimilasyona karşı 10 yıldır sürüyor. Kurulduğu günden bu yana eylem ve etkinliklerini kesintisiz bir şekilde sürdüren TJA’nın 10 yılda gerçekleştirdiği kampanyalar şöyle:
- 26 Ocak 2017: Amed’de “Diktatörlüğe hayır” kampanyası başlattı. İki aşamalı kampanyanın Kürdistan ayağı 29 Ocak’ta Amed’de “Önderlikle mutlaka kazanacağız”, İstanbul’da “Önderliğe, toprağıma ve özgürlüğüme sahip çıkıyorum” şiarıyla startı verildi.
- 11 Haziran 2017: “Tecrit kaybedecek, özgürlük kazanacak” kampanyasının startı İstanbul’da verildi.
- 3 Ağustos 2017: “Kadın soykırımını durduracağız, yaşamı özgürleştireceğiz” kampanyası başlatıldı.
- PKK Lideri Abdullah Öcalan’a dönük tecridin kaldırılması talebiyle tutuklu bulunduğu Diyarbakır E Tipi Cezaevi’nde 7 Kasım 2018’de süresiz-dönüşümsüz açlık grevi başlatan Demokratik Toplum Kongresi (DTK) Eşbaşkanı Leyla Güven’in taleplerini sahiplenmek amacıyla 22 TJA’lı da açlık grevine başladı.
- 29 Temmuz 2019: Kadın katliamları, kültürel soykırım, çocuk istismarı ve doğa katliamlarına karşı beş bölgede Aralık ayına kadar süren “Değişim ve özgürlük için sen de ayağa kalk” kampanyası hayata geçirildi.
- 21 Mayıs 2020: Uluslararası kadın örgütleri ile birlikte siyasi tutukluların serbest bırakılması için “Dayanışma bizi yaşatır” kampanyası başlatıldı.
- 15 Eylül 2020: İmralı’daki tecridin yanı sıra taciz, tecavüz, siyasi soykırım ve inançlara yönelik saldırılara karşı dört ay süren “Em xwe diparezin/ (Kendimizi savunuyoruz)” kampanyası başlatıldı.
- 19 Eylül 2021: İstanbul’da “Kadın kırımına, ırkçılığa, savaşa ve tecride karşı özgürlüğe yürüyoruz” kampanyası kapsamında 16 Ekim’de Amed’de “Irkçılığa ve cinsiyetçiliğe êdî bes e (Artık yeter), şimdi kadın özgürlük zamanı” şiarıyla eylemler gerçekleştirildi.
- 15 Eylül 2023: Rıha’da (Urfa) açıklanan deklarasyonla 8 Mart’a kadar süren “Bi ‘Jin Jiyan Azadi’yê ber bi azadiyê ve (Jin, Jiyan, Azadî ile Özgürlüğe doğru)” kampanyasının startı verildi.
- 25 Mayıs 2024: “Özgürlük” talebiyle Kurdistan ve Türkiye kentlerinde Abdullah Öcalan’ın kitaplarından derlemelerin olduğu “Hakikat okumaları” etkinliklerinin startını verdi.
- 5 Kasım 2024: “Erkek-devlet şiddetine karşı jin, jiyan, azadî” şiarıyla etkinliklerin startını verdi.
- 8 Mart 2025: “Kadın kırımına isyan ediyor, özgürlüğe yürüyoruz” şiarıyla bir dizi eylem, etkinlik düzenledi.
- Ayrıca “Abdullah Öcalan’a özgürlük Kürt sorununa demokratik çözüm” kampanyası çerçevesinde “Önderlikle Özgür Yaşam Diyalogları” şiarıyla birçok kentte buluşmalar düzenledi.
- Bu yılda “Öz gücümüz ve özgür irademizle şimdi kadınların zamanı” şiarıyla etkinlikler düzenleniyor.
- TJA, yıl boyunca ise kadına yönelik şiddetle mücadele ve “erkeğin dönüştürülmesi” kapsamında bir dizi atölye, etkinlik ve buluşmalar gerçekleştirdi.
TJA aktivisti Suzan İşbilen ile TJA’nın kuruluş yıldönümünde Mezopotamya Ajansı’ndan Ezgi Güngör’e konuştu.
Kadınların geliştirdiği en büyük öz savunmanın kimliğinin farkına varması olduğunu belirten Suzan İşbilen, şu ifadeleri kullandı:
“Kadınlar bu kimliğin farkına varmak; kadının nereden ve hangi aşamalardan bugüne geldiğini, neden baskı altında olduğunu ve neden şiddet gördüğünü anlamak için kadın toplumsal tarihini öğrendi ve buna uygun savunma mekanizmaları geliştirdi. Bu savunma mekanizmalarından en önemlisi kadının kendi özgün örgütlenmesini oluşturmaktır. Kendi özgün örgütlenmesiyle baskı, şiddet mekanizmalarının farkına varabildi. Buna göre bir direniş, özsavunma öğrendi.”
‘Hedefimiz tüm kadınlara ulaşmak’
Bundan sonraki hedeflerinin tüm kadınlara ulaşmak olduğunu dile getiren Suzan İşbilen, şunları söyledi:
“Eril sistemin yarattığı o bireyciliği ve her türlü eril mekanizmayı bertaraf etmek en büyük örgütleme olacaktır. Toplumsal örgütlenme önem kazanmalıdır. Gerçekten dışarıda hiçbir kadın arkadaşı bırakmadan hepsiyle temas kurmamız, kadın kurtuluşunun önündeki en büyük engellerin ve eril zihniyetin nasıl bertaraf edileceğinin farkındalığını yaratmamız gerekiyor.”
25 Kasım’a çağrı
25 Kasım’ın dünya genelinde bir dayanışma günü olduğunu vurgulayan Suzan İşbilen, şöyle devam etti:
“Kadınların uğradığı şiddete karşı kadınların ortak mücadele, ortak dayanışmasını güçlendirecek gündür. Öncü kadınların, kadın örgütlerinin; kadınların örgütlenmesini sağlayabileceği, eril zihniyeti teşhir edeceği gündür.”
HABER MERKEZİ









