ABD ve Trump örneği adeta kastik katilin güncellenmiş hali olarak dünya insanlığının karşısına çıkarılmış ve tüm kirlilikleri, kötülükleri, tecavüz ve cinayetlerin sıradan sayıldığı bir sistem inşasını temsil ediyor
Her durumda dünya hegemon sistemin sömürüsü için bir nesne olarak kurgulanıyor. Artan nüfustan dolayı savaşlardan, iklim krizlerinden ya da başka biyolojik salgın gibi durumlardan imtina edilmiyor, insan ölümleri eğer sistem için risk oluşturmuyorsa önemsenmiyor, engellenmiyor
Önder Apo’nun ortaya koyduğu Barış ve Demokratik Toplum Manifestosu, Kürdistan ve Ortadoğu toplumlarının çözümü kendi köklerinde, kendi tarihinde ve toplumsallığında araması gerektiğini, hatta tüm dünya insanlığının bu çözümden payını alacağını ortaya koyuyor
Hep bir yeni dönemden geçilir. Durağanlık olarak tanımlanan süreçler, sistemlerin en fazla krizli oldukları dönemlerdir. Zira değişimin olmaması, istikrar anlamına gelmediği gibi sürekliliği baltalayan zamanları tanımlamaktadır. Ancak insanlığın yerleşik yaşama ve düzenli tarıma geçmesinden bugüne kadar şunun şurasında binlerle ifade edilen bir dönem geçmişken, önceki yüzbinlerce yıllık zaman dilimini, o dönemlerde yerleşik olmayan yaşamın durağanlığıyla ya da krizli oluşuyla izah etmek zor görünüyor. Doğa içinde kendi yaşam yolunu bulan ve bu yolu yüzbinlerce yıl takip eden insan topluluklarının-insan gruplarının ilkel olduğundan, bilmediğinden değil de kendi yaşamının sürekliliğini ve yaşamın içindeki sürdürülebilirliği anlamlı gördüğünden ve bu anlamı kendi gücüyle, hissiyle birleştirerek bütünlük içinde yaşadığını varsaymak daha anlamlı görünmektedir. O dönemlerin neye yeni dediklerini bilmek zor olmayabilir, ancak yüz bin yıl önce yaşayan bir topluluktaki bireyin yeni dediğiyle ne hissettiğini anlamak bu çağ insanı için oldukça zordur. Zira bu çağın insanı o dönemlerin özgür ruhundan-özgür duyumsamasından fazlasıyla uzaklaşmıştır.
Bugün o uzak noktadan, kendi bulunduğumuz konumdan dünyayı, evreni, insanı anlamaya çalışıyoruz. Son on binyıllık dönem önceki yaşam tarzlarına nazaran henüz kısa sürmüş olsa da kastik toplumsal katilin yarattığı sistem adeta kartopu-nartopu gibi çevresini yakıp yıkarak ilerleyen bir sistem. Gezegenin varlığını tehdit etmesi de bu hızından, olağan değişimin uzağında olmasından, doğayı doğanın iradesi aleyhine bozmayı bir başarı sayan bir doğa parçasının ne yazık ki doğaya hâkim olduğunu iddia etmesinden kaynaklanıyor. İnsan birçok pozitif özelliğini kaybetti, birçok özellik de kazandı bu dönemler içinde. O dönemlerin özgür duyuşlarının çok uzağındayız, ancak henüz sorgulama yetimizi kaybetmedik.
Tüm dünyada iktidarcı ve özgürlükçü çizginin savaşımının yeni bir boyuta geçmeye yöneldiği, bu yönelişin insanlığa büyük zararlar verdiği kadar birçok olanağı-olasılığı da sunduğu bir dönemden geçiyoruz. Dünya devletleri hegemonya yarışını tarihte olmadığı kadar gayri ahlakî ve aleni yürütüyor. Onların aleniliğinde bir doğallık ya da dürüstlük aramıyoruz, ancak ahlak ölçülerine vuracak pek fazla bir şeyin dünya sistem yürütücüleri adına kalmadığını da görüyor, biliyoruz.
Kastik katilin güncel hali
ABD ve Trump örneği adeta kastik katilin güncellenmiş hali olarak dünya insanlığının karşısına çıkarılmış ve tüm kirlilikleri, kötülükleri, tecavüz ve cinayetlerin sıradan sayıldığı bir sistem inşasını temsil ediyor. Dünya haritalarını değiştirmekten coğrafik mühendislik faaliyetlerine kadar ABD somutunda yapılanlar bir anlamda da sistemin Trump gibi öncü vurucu kişiler-güç odakları yoluyla kendi amaçlarını gerçekleştirmesini de ifade ediyor. Ülkelerin yönetimlerini kaçırmaktan, ülkeleri satın alma tehditlerine kadar, savaşlar çıkarmaktan Nobel ödülünü istemek kadar uçtan uca her tür bir araya gelmez öğenin Trump şahsında görülmesi sistemin pervasızlığı kadar sistemin kendini yenilerken hâlâ ne kadar çok şeye ihtiyaç duyduğunu da ortaya koyuyor.
Avrupa ülkeleri de benzer durum içindedir. Avrupa ülkelerinin Ortadoğu’da yükselttikleri savaşların getirisi olarak yoğun bir göçmen krizi ve artan barınma sorunları ile birlikte fazlasıyla yaşlanan nüfusun yaşam standartlarını iyileştirme ve kaynakları kullanma konularında bir kriz yaşadığı söyleniyor. Özünde kendi istikrarını stabil düzeyde tutmanın ve sisteminin sürekliliğini sağlamanın krizini yaşadığını söylemek de mümkün.
Bu kriz her yönden tüm topluma yansıdığından toplumsal itirazlar son dönemlerde daha fazla yükseliyor. Avrupa ülkelerinin bu krizlere, sistem karşıtı eylemlere yönelik bulduğu çözüm ise toplum içinde militarist-Nazist sağcı eğilimleri yükseltmek, sağcı partilerin popülaritesini artırarak toplumsal parçalanmışlığı bloklaşmaya dönüştürmektir. İktidarı kazanan sağ partiler büyük kutlamalar yapıyor, kazanamayanlar Bolsonaro gibi bir gece vakti ansızın soluğu Trump’ın gölgesinde alıyor. Belki de böyle yapma planları bir köşede hazır olan başkaları da vardır, bunun için yatırımlar yapanlar ya da farklı alternatifleri hep devrede tutanlar da.
Bunu yaparken sistemin amacı sağcıları alıp diğerlerini atmak yok saymak değildir. Özünde toplumun sağcı partilere oy oranının artırılması, bu kesimlerin sistem için kullanılmaya en yatkın görülmesinden kaynaklanmaktadır. Sistemin ömrünü uzatma anlamında sağ eğilimli parti ve kuruluşların büyük rolü vardır. Bu üst bir inşa anlamından da öte, halkın büyük çoğunluğunun bu potaya yöneltilerek daha fazla emek sömürüsünün gerçekleştirilmesi anlamına da geliyor. Bu anlamıyla toplum sağ ya da sol-demokrat olsun ya da başka siyasal eğilimden olsun her durumda dünya hegemon sistemin sömürüsü için bir nesne olarak kurgulanıyor. Artan nüfustan dolayı savaşlardan, iklim krizlerinden ya da başka biyolojik salgın gibi durumlardan imtina edilmiyor, insan ölümleri eğer sistem için risk oluşturmuyorsa önemsenmiyor, engellenmiyor.
Barış ve Demokratik Toplum Manifestosu
Bu durum dünya demokratik insanlığının mücadeleci yanını daha fazla uyandırıyor, özelde Ortadoğu’daki toplumsal muhalefete daha fazla kendi köklerine yönelmesi gerektiğini gösteren bir etken oluyor. Bunun farkındalığını en güçlü yaşayan Önder Apo’nun ortaya koyduğu Barış ve Demokratik Toplum Manifestosu, Kürdistan ve Ortadoğu toplumlarının çözümü kendi köklerinde, kendi tarihinde ve toplumsallığında araması gerektiğini, hatta tüm dünya insanlığının bu çözümden payını alacağını ortaya koyuyor. Bu manifestoyla başlatılan zihniyet dönüşümü süreci de en başta biz özgürlük iddiasında olan kadınlar olmak üzere tüm dünya kadınlarına, dünya insanlığına, tüm halklara büyük kazandıracaktır. Bundan dolayı da bu paradigmanın başarısı tüm insanlığın başarısı olacaktır.
Metaların kraliçesi
Kadınlar böyle bir siyasal atmosferde ikinci sınıf varlıktan çok daha geri bir muamele görüyor. Otobüs durağında otobüs bekleyen bir kadına, yoldan geçen herhangi bir adamın tokat atması Türkiye’de iktidarın erkekleri koyduğu ruh halini ve kadınların düşürüldüğü durumu gösteriyor. Kadın metalaştırılmış olmaktan öte herhangi bir erkeğin elinin uzandığı tüm kadınları kendi mülkü görmesi mevcut iktidarın dünya sistemle uyumu ve kendi pratiğinin özetidir. Kapitalist modernite sisteminde kadın bir metadır. Metaların kraliçesi tanımlaması bu durumun en veciz özetidir. Bu tanımı kraliçe olarak bir değer atfedildiğinden değil, metaların en üst sırada yer alanı olarak okumak gerekir. Çünkü kadın metaların en dipte olanıdır. En masrafsız metadır. En fazla kullanılan, kendini üreten ve sistemin ömrünü uzatan metadır. Sistemin görsel olarak kendini temize çıkarması da kadın üzerinden gerçekleşiyor. Türkiye’de iktidarın kadın bakanlar aracılığıyla kadına yönelik projeleri kadınları işgal etmeyi, varolan köleliği-nesneleşmeyi derinleştirmeyi hedeflemektedir. Her ne kadar son dönem gündeme gelen fon vurgunları üzerinden iktidar kendini temizlediği hissiyatı yaratmak istese de, bu soygun düzeninin kurbanı olarak da bir kadının seçilmiş olması bizi şaşırtmıyor. Kuşkusuz bu tip kişilerin yargılanması ve hakkını-layığını bulması gerekir. Ancak bunun kat be kat fazlasını yapan erkeklerin temize çıkarılması sistemin cinsiyetinin bir gereği oluyor.
İktidarın ahlak anlayışı
Her gün şiddetin her türlüsüne uğramaktan öte her tür tatminin aracı haline getirilen, bedeni üzerinde her türlü dinci-bilimci ve cinsiyetçi erkek egemen sistem uygulamasının denendiği ve kadınlığın adeta paramparça edildiği bir durumla karşı karşıyayız. AKP döneminde çok fazla artan çocuklara ve kadınlara yönelik tarikat görevlisi ya da Kuran kursu hocası tarafından gerçekleştirilen tecavüzlerin hiçbiri gereken cezaya tabi tutulmamış, gündemden düşürülerek dosyalar kapatılmış, toplumun özgürlük ve ahlak duyguları da köreltilmeye çalışılmıştır.
Böyle bir sistem gerçeğinde kadına yönelik saldırılar da sürekli artmakta ve kadın köleleştirilmesi derinleştirilmektedir. Kadına yönelik saldırının, tecavüz ve şiddetin çok fazla arttığı son yirmi yılda toplumsal değerlerin bitirilmesi yoluyla bir kesimin çıkarları korunduğu gibi erkek egemenliği de bu kesimler eliyle yeni bir forma kavuşturularak kadın değerleri tümden bitirilmek, sistem boyunduruğuna alınmak istenmektedir. İktidar etrafındaki zümre iktidarın ahlak anlayışını her şeyiyle yansıtmaktadır.
Bunun dışında, aslında bunun karşısında bir ahlak anlayışı geliştirmek ve bu ahlak anlayışını somutlaştırmanın yaşam formlarını yaratmak gerekir. Bu yapılamadığı sürece iktidara yönelik eleştirilerin yaşamsal bir karşılığı olmuyor. Kimileri bunu iktidarı devirerek yapmak istediğini söylese de iddia ettiklerini yapamadıkları her an toplumkırım olarak bize geri dönüyor. Bundan dolayı da kendi varlığını, özgürlüğünü, farklı yaşam anlayışını ortaya koyarak kolektif yaşam anlamlarında buluşmak ve bu buluşmaları söz düzeyinin ötesine taşıyan girişimlerde bulunmak önemlidir. Dijital dünyanın insan yıkımına karşı tedbirler almak ya da eğitim-sağlık sistemine karşı alternatifler geliştirmek en temel ve ilksel adımlardandır. Kuşkusuz bunların en başında da kadın erkek ilişkilerinde değişim yaratmak geliyor. Kadın erkek ilişkisinde değişim yaratılmadığı müddetçe, bozulan toplumsal ahlakın değişmesi, özgürleşmesi ya da anlamlı yaşamın inşa edilmesi mümkün olmayacak. Bu yapılabilirse işte o zaman yeni bir döneme girdiğimizi söyleyebiliriz.
